స్వర్ణ గ్రామం - వార్డు సిబ్బంది 
విద్యా మిత్ర - Students Info
.jpg "Comprehensive Guide to Gram Panchayat Development Plan 2026-27")
భారత రాజ్యాంగంలోని 73వ రాజ్యాంగ సవరణ (73rd Constitutional Amendment) ప్రకారం గ్రామ పంచాయతీలకు స్వయం పరిపాలన అధికారం కల్పించబడింది. ఇందులో భాగంగా, 2026-2027 ఆర్థిక సంవత్సరానికి (Financial Year 2026-27) గాను ప్రతి గ్రామ పంచాయతీ తన సొంత అభివృద్ధి ప్రణాళికను అంటే Gram Panchayat Development Plan (GPDP) ను సిద్ధం చేసుకోవాలి. ఈ ప్రణాళిక కేవలం సిమెంట్ రోడ్లు లేదా డ్రైనేజీలకే పరిమితం కాకుండా, ఐక్యరాజ్యసమితి నిర్దేశించిన Sustainable Development Goals (SDGs) సాధనను లక్ష్యంగా పెట్టుకోవాలి. 2030 నాటికి పేదరిక రహిత, ఆరోగ్యకరమైన సమాజాన్ని నిర్మించడమే ఈ People's Plan Campaign (PPC) యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశ్యం.
Join Telegram Channel Now [GPDP & GSW Updates]
VISION OF SUSTAINABLE DEVELOPMENT GOALS (SDGS) 2030
సెప్టెంబర్ 2015లో న్యూయార్క్లో జరిగిన చారిత్రాత్మక సదస్సులో భారత దేశంతో సహా అనేక ప్రపంచ దేశాలు 17 Sustainable Development Goals (SDGs) ను ఆమోదాయి. ఈ లక్ష్యాల ప్రధాన ఉద్దేశ్యం "లీవ్ నో వన్ బిహైండ్" (Leave No One Behind). అంటే అభివృద్ధి ఫలాలు సమాజంలోని చివరి వ్యక్తికి కూడా అందాలి. మన దేశంలో NITI Aayog ఈ లక్ష్యాల సాధనను పర్యవేక్షిస్తుండగా, గ్రామ స్థాయిలో వీటిని అమలు చేసే బాధ్యత Panchayati Raj Institutions (PRIs) పై ఉంది. భవిష్యత్ తరాలకు వనరులను మిగులుస్తూనే ప్రస్తుత అవసరాలను తీర్చుకోవడమే Sustainable Development లోని అసలు సూత్రం.
THEMATIC APPROACH TO LOCALIZATION OF SDGS (LSDG)
గ్రామ స్థాయిలో అభివృద్ధిని శాస్త్రీయంగా కొలవడానికి కేంద్ర పంచాయతీ రాజ్ శాఖ Ministry of Panchayati Raj (MoPR) 17 లక్ష్యాలను 9 కీలక థీమ్లుగా (9 Themes) విభజించింది. ఈ థీమ్ల (Localization of SDGs) ఆధారంగానే 2026-27 ప్రణాళికలు రూపొందించాలి.
| వరుస సంఖ్య | థీమ్ పేరు (SDG Theme Name) | సంబంధిత లక్ష్యాలు (Goal Numbers) |
|---|---|---|
| థీమ్ 1 | పేదరికం లేని మరియు మెరుగైన జీవనోపాధుల గ్రామం (Poverty Free Village) | 1,2,3,4,5,6,7,8,10,11,13,15 |
| థీమ్ 2 | ఆరోగ్యకరమైన గ్రామం (Healthy Village) | 2,3 |
| థీమ్ 3 | బాలహిత పంచాయతీలు (Child Friendly Village) | 1,2,3,4,5 |
| థీమ్ 4 | సమృద్ధిగా నీరు ఉన్న గ్రామం (Water Sufficient Village) | 6,15 |
| థీమ్ 5 | స్వచ్ఛ మరియు హరిత గ్రామం (Clean & Green Village) | 6,7,12,13,14,15 |
| థీమ్ 6 | మౌలిక సదుపాయాలు ఉన్న గ్రామం (Self-Sufficient Infrastructure) | 1,2,4,5,6,9,11 |
| థీమ్ 7 | సామాజిక న్యాయం మరియు భద్రత గల గ్రామం (Socially Just & Secured) | 1,2,5,10,16 |
| థీమ్ 8 | సుపరిపాలన కలిగిన గ్రామం (Village with Good Governance) | 16 |
| థీమ్ 9 | మహిళా హిత గ్రామం (Women Friendly Village) | 1,2,3,4,5,8 |
Join WhatsApp Channel Now for Real-time Circulars
CRITICAL STEPS IN GPDP FORMULATION PROCESS
GPDP తయారీ ఒక క్రమ పద్ధతిలో జరగాలి. దీని కోసం రాజ్యాంగంలోని Article 243G ప్రకారం అధికారాలు కల్పించబడ్డాయి. మొదటగా GPPFT (Grama Panchayat Planning & Facilitation Team) ను ఏర్పాటు చేయాలి. ఇందులో సర్పంచ్, కార్యదర్శి, వార్డు సభ్యులు, SHG మహిళలు మరియు నిపుణులు సభ్యులుగా ఉంటారు. వీరు గ్రామంలోని ప్రతి వార్డుకు వెళ్లి ప్రజల సమస్యలను సేకరించాలి (Data Collection).
2. PAI సూచీ (Panchayat Progress Index): లోపాలను గుర్తించి మెరుగుపరచడం.
3. Resources Envelope: 15వ ఆర్థిక సంఘం (15th Finance Commission), ఉపాధి హామీ (MGNREGS), మరియు సొంత ఆదాయం (OSR) నిధుల అంచనా.
4. గ్రామ సభ (Gram Sabha): ప్రజల సమక్షంలో పనులను ప్రాధాన్యత క్రమంలో ఎంపిక చేసి ఆమోదించడం.
ముఖ్య గమనిక: గ్రామ సభకు కనీసం 10 శాతం కోటా మహిళలకు మరియు పిల్లలకు (Bal Sabhas & Mahila Sabhas) కేటాయించాలి. వారి సమస్యలను ప్రత్యేకంగా చర్చించాలి.
ROLE OF FRONTLINE WORKERS AND STAKEHOLDERS
GPDP విజయం సాధించాలంటే అన్ని శాఖల Frontline Workers (ఆరోగ్య, విద్యా, వ్యవసాయ, రెవెన్యూ శాఖల సిబ్బంది) గ్రామ సభకు హాజరుకావాలి. వారు తమ శాఖ ద్వారా అందే లబ్ధిని, గత ఏడాది ఖర్చు చేసిన నిధులను వివరించాలి. ఫెసిలిటేటర్లు (Facilitators) ఈ ప్రక్రియను పర్యవేక్షిస్తూ, పారదర్శకతను (Transparency) నిర్ధారించాలి. ముఖ్యంగా VPRP (Village Poverty Reduction Plan) ను GPDP లో విలీనం చేయడం మర్చిపోకూడదు.
VPRP INTEGRATION: EMPOWERING SHG GROUPS
స్వయం సహాయక సంఘాలు (SHGs) రూపొందించే Village Poverty Reduction Plan (VPRP) అనేది అత్యంత కీలకమైన పత్రం. ఇందులో ప్రధానంగా నాలుగు రకాల ప్లాన్లు ఉంటాయి:
2. Livelihood Plan: చిన్న తరహా పరిశ్రమలు, పాడి పరిశ్రమ వంటి ఉపాధి (Employment) మార్గాలు.
3. Public Goods & Services: గ్రామంలో కావలసిన కమ్యూనిటీ హాళ్లు, వీధి దీపాలు వంటి సదుపాయాలు.
4. Social Development: బాల్య వివాహాల నిర్మూలన, మద్యపాన నిషేధం వంటి సామాజిక అంశాలు.
PPC TIMELINE AND E-GRAM SWARAJ PORTAL
2026-27 ప్రణాళికల తయారీకి ప్రభుత్వం ఒక నిర్దిష్ట కాలపట్టికను PPC Timeline ఇచ్చింది. అక్టోబర్ 2025 నుండి ప్రారంభమయ్యే ఈ ప్రక్రియ జనవరి 31, 2026 నాటికి పూర్తి కావాలి. సిద్ధమైన ప్రణాళికను e-Gram Swaraj Portal లో ఆన్లైన్ ద్వారా అప్లోడ్ చేయాలి. ఆస్తుల నమోదు (Asset Register) మరియు Geo-tagging చిత్రాలను అప్లోడ్ చేయడం తప్పనిసరి.
| కార్యక్రమం (Activity Name) | గడువు (Deadline) |
|---|---|
| గ్రామ సభ ఫోటోలు అప్లోడ్ (Geo-tagged Photos) | అక్టోబర్ 2025 & జనవరి 2026 |
| మండల స్థాయి వర్క్షాప్లు (Mandal Workshops) | అక్టోబర్ 5 - డిసెంబర్ 5, 2025 |
| ఫైనల్ GPDP ఆమోదం (Final Approval) | జనవరి 31, 2026 లోపు |
| e-Gram Swaraj లో నమోదు (Online Entry) | ఫిబ్రవరి 2026 |
నాణ్యమైన GPDP తయారీలో ఎదురయ్యే సవాళ్లను (Challenges) అధిగమించడానికి యువత మరియు స్వచ్ఛంద సంస్థల (NGOs) భాగస్వామ్యం అవసరం. అన్ని శాఖల మధ్య సమన్వయం ఉన్నప్పుడే రాజ్యాంగం ఆశించిన Social and Economic Justice సాధ్యమవుతుంది.