భారతదేశంలోని పన్ను చెల్లింపుదారులకు కేంద్ర ప్రభుత్వం తీపి కబురు అందించింది. ఏప్రిల్ 1 నుంచి కొత్త ఆదాయ పన్ను చట్టం (New Income Tax Act 2025) అమల్లోకి రాబోతోంది. కేంద్ర ప్రత్యక్ష పన్నుల బోర్డు (CBDT) ‘ఆదాయ పన్ను నిబంధనలు, 2026’ (Income Tax Rules 2026) పేరుతో సరికొత్త మార్గదర్శకాలను విడుదల చేసింది. ఈ మార్పుల వల్ల ముఖ్యంగా ప్రభుత్వ మరియు ప్రైవేట్ రంగ ఉద్యోగులకు (Salaried Employees) భారీగా పన్ను ఊరట లభించనుంది.
ప్రభుత్వం పన్ను వ్యవస్థను సరళీకృతం చేసేందుకు పాత ఐటీ చట్టంలోని 47 చాప్టర్లను 23కు కుదించింది. అలాగే, సెక్షన్ల సంఖ్యను కూడా 819 నుండి 536కు తగ్గించడం ద్వారా పన్ను చెల్లింపు ప్రక్రియను (Tax Filing Process) మరింత సులభతరం చేసింది. ఈ కొత్త నిబంధనలు ఉద్యోగుల చేతికి అందే నికర వేతనాన్ని (Take-home Salary) పెంచడమే కాకుండా, వివిధ అలవెన్సుల పరిమితులను గణనీయంగా పెంచాయి.
Income Tax Structure and Section Simplification
కొత్త ఆదాయ పన్ను నిబంధనలు, 2026 ద్వారా ప్రభుత్వం చట్టంలోని సంక్లిష్టతను తొలగించింది. పన్ను నిపుణులు (Tax Consultants) అభిప్రాయం ప్రకారం, ఈ తగ్గింపు వల్ల సామాన్యులకు కూడా చట్టం సులభంగా అర్థమవుతుంది. డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థను ప్రోత్సహించే క్రమంలో క్రిప్టో ఎక్స్ఛేంజీలు (Crypto Exchanges) మరియు భారీ నగదు లావాదేవీలపై నిఘాను పెంచింది.
HRA Exemption Limits and City Categories
హౌజ్ రెంట్ అలవెన్స్ (HRA Exemption) విషయంలో మెట్రో నగరాల్లో నివసించే వారికి ప్రభుత్వం పెద్ద శుభవార్త చెప్పింది. గతంలో ఉన్న పరిమితులను సవరిస్తూ, ఇప్పుడు హైదరాబాద్తో సహా ఎనిమిది ప్రధాన నగరాల్లో 50% వరకు మినహాయింపు పొందే అవకాశం కల్పించింది.
| నగరం రకం (City Type) | HRA మినహాయింపు (HRA Limit) | నగరాల పేర్లు (City List) |
|---|---|---|
| మెట్రో నగరాలు | 50% (గతంలో 40-50%) | హైదరాబాద్, ముంబై, ఢిల్లీ, చెన్నై, కోల్కతా, పూణే, అహ్మదాబాద్, బెంగళూరు |
| ఇతర నగరాలు | 40% | పైన పేర్కొన్నవి కాకుండా మిగిలిన పట్టణాలు |
Education and Hostel Allowance Hike
చదువుకునే పిల్లలు ఉన్న తల్లిదండ్రులకు ఇది నిజంగా అద్భుతమైన వార్త. దశాబ్దాలుగా మారకుండా ఉన్న ఎడ్యుకేషన్ అలవెన్స్ (Education Allowance) పరిమితులను ప్రభుత్వం పది రెట్లు పెంచింది. దీనివల్ల మధ్యతరగతి ఉద్యోగుల పన్ను భారం భారీగా తగ్గనుంది.
* హాస్టల్ ఖర్చులు (Hostel Expenditure): నెలకు రూ. 300 నుండి రూ. 9,000 కు పెంపు.
* పరిమితి: ఈ ప్రయోజనం గరిష్టంగా ఇద్దరు పిల్లల (Up to 2 Children) వరకు వర్తిస్తుంది.
Car and Driver Allowance Rules
కార్పొరేట్ ఉద్యోగులకు కంపెనీలు అందించే కార్ అలవెన్స్ (Car Allowance) మరియు డ్రైవర్ జీతంపై కూడా స్పష్టతనిచ్చారు. ఇంజిన్ సామర్థ్యం (CC) ఆధారంగా ఈ మినహాయింపులు వర్తిస్తాయి. డ్రైవర్ జీతం కింద అదనంగా రూ. 3,000 వరకు క్లెయిమ్ చేసుకోవచ్చు.
Cash Transactions and PAN Mandatory Limits
నగదు లావాదేవీల విషయంలో ఆదాయ పన్ను శాఖ (Income Tax Department) కఠిన నిబంధనలను ప్రవేశపెట్టింది. మీరు చేసే భారీ కొనుగోళ్లు లేదా డిపాజిట్లపై తప్పనిసరిగా పాన్ నంబర్ (PAN Quote) వెల్లడించాల్సి ఉంటుంది.
| లావాదేవీ రకం (Transaction Type) | పరిమితి (Limit) | అవసరం (Requirement) |
|---|---|---|
| బ్యాంక్ డిపాజిట్/విత్డ్రా | రూ. 10 లక్షలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ | PAN Number |
| మోటారు వాహనాల కొనుగోలు | రూ. 5 లక్షలు మించితే | PAN Mandatory |
| హోటల్ / రెస్టారెంట్ బిల్లులు | రూ. 1 లక్ష మించితే | PAN Mandatory |
| స్థిరాస్తి / బహుమతులు | రూ. 20 లక్షలు మించితే | PAN Mandatory |
Gifts, Vouchers and Meals Policy
ఉద్యోగులకు పండుగ సమయాల్లో అందే బహుమతులపై (Gifts and Vouchers) కూడా పరిమితులు ఉన్నాయి. ఒక ఆర్థిక సంవత్సరంలో బహుమతుల విలువ రూ. 15,000 దాటితే దానిపై పన్ను చెల్లించాలి. అయితే, ఆఫీసు పనివేళల్లో కంపెనీ ఇచ్చే ఉచిత భోజనం (Free Meals) విలువ రూ. 200 లోపు ఉంటే ఎలాంటి పన్ను ఉండదు.
లీవ్ ట్రావెల్ అలవెన్స్ (LTA) క్లెయిమ్ చేయాలనుకునే వారు ప్రయాణానికి సంబంధించిన అన్ని ఒరిజినల్ బిల్లులను (Travel Documents) భద్రపరుచుకోవాలి. డాక్యుమెంట్లు లేనిదే ఎల్టీఏ మినహాయింపు లభించదు. అలాగే, సొంత ఇల్లు ఉండి అద్దె ఆదాయం వస్తుంటే, రుణం తీసుకున్న సంస్థ వివరాలను కూడా వెల్లడించాలి.

