భారతదేశ చరిత్రలో మొట్టమొదటిసారిగా డిజిటల్ జనగణన (Digital Census 2026) ప్రక్రియ ప్రారంభం కానుంది. కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈసారి సాంప్రదాయ కాగితపు పద్ధతికి స్వస్తి పలికి, మొబైల్ యాప్ మరియు ఆన్లైన్ పోర్టల్ ద్వారా వివరాలను సేకరించాలని నిర్ణయించింది. ఈ బృహత్తర కార్యక్రమంలో భాగంగా సామాన్య ప్రజలు తమ వివరాలను తామే నమోదు చేసుకునే స్వీయగణన (Self-Enumeration) సదుపాయం కల్పించబడింది. ఇది కేవలం జనాభా లెక్కింపు మాత్రమే కాదు, రాబోయే దశాబ్ద కాలం పాటు దేశ అభివృద్ధి ప్రణాళికలు (Development Planning), సంక్షేమ పథకాల అమలుకు పునాది వంటిది.
CENSUS 2026 REGISTRATION DATES AND SCHEDULE
ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు తెలంగాణ (AP & Telangana) రాష్ట్రాల్లో ఈ ప్రక్రియ రెండు విడతలుగా జరుగుతుంది. మొదటి విడతలో భాగంగా గృహగణన (House Listing Operation) నిర్వహించబడుతుంది. ఇందుకోసం ప్రభుత్వం నిర్దిష్టమైన గడువును (Deadline) ప్రకటించింది. ప్రతి పౌరుడు ఈ నిర్ణీత సమయంలో తమ కుటుంబ వివరాలను ఆన్లైన్లో నమోదు చేసుకోవడం ద్వారా భవిష్యత్తులో ప్రభుత్వ గణకులు మీ ఇంటికి వచ్చినప్పుడు సమయం ఆదా అవుతుంది.
| రాష్ట్రం (State) | సెల్ఫ్ ఎన్యూమరేషన్ (Self Enumeration) | ఫీల్డ్ సర్వే (Field Survey) |
|---|---|---|
| ఆంధ్రప్రదేశ్ (Andhra Pradesh) | ఏప్రిల్ 16 నుంచి 30 వరకు | మే 1 నుంచి 30 వరకు |
| తెలంగాణ (Telangana) | ఏప్రిల్ 26 నుంచి మే 10 వరకు | మే 11 నుంచి జూన్ 9 వరకు |
HOW TO GENERATE CENSUS IDENTIFICATION ID (H-ID)
ఆన్లైన్ ద్వారా మీ వివరాలను నమోదు చేసుకున్న తర్వాత మీకు ఒక ప్రత్యేకమైన 11 అంకెల గుర్తింపు సంఖ్య (Reference ID) లభిస్తుంది. ఇది 'H' అనే ఆంగ్ల అక్షరంతో ప్రారంభమవుతుంది. ఈ ఐడీని మీరు భద్రపరుచుకోవాలి. నమోదు ప్రక్రియ (Registration Process) ఇలా ఉంటుంది:
- మొదట అధికారిక వెబ్సైట్ https://se.census.gov.in ను సందర్శించండి.
- మీ మొబైల్ నంబర్ మరియు ఇంటి పెద్ద పేరు (Head of Family) నమోదు చేయండి.
- మీ మొబైల్ నంబర్కు వచ్చే OTP ని ఎంటర్ చేసి వెరిఫై చేయండి.
- కుటుంబ సభ్యుల సంఖ్య, ఇంటి వసతులు వంటి ప్రాథమిక సమాచారాన్ని పూరించండి.
- సబ్మిట్ చేయగానే మీ స్క్రీన్ పై Census ID కనిపిస్తుంది, దాన్ని స్క్రీన్ షాట్ తీసుకోండి.
COMPLETE LIST OF 33 SURVEY QUESTIONS
గృహగణన సమయంలో అధికారులు లేదా ఆన్లైన్ పోర్టల్ లో అడిగే 33 ప్రశ్నల (Survey Questionnaire) వివరాలు ఇక్కడ ఉన్నాయి. ఈ సమాచారం మీ దగ్గర ఉంటే రిజిస్ట్రేషన్ సులభం అవుతుంది:
| 1. ఇంటి సంఖ్య (House Number) | 12. సామాజిక వర్గం (Category) | 23. కిచెన్ సదుపాయం (Kitchen) |
| 2. జనగణన సంఖ్య (Census ID) | 13. ఇంటి యాజమాన్యం (Ownership) | 24. వంట ఇంధనం (Cooking Fuel) |
| 3. వాడిన మెటీరియల్ (Material) | 14. గదుల సంఖ్య (Rooms) | 25. రేడియో/ట్రాన్సిస్టర్ |
| 4. గోడల నిర్మాణం (Wall Construction) | 15. బాత్రూమ్ (Bathroom) | 26. టెలివిజన్ (Television) |
| 5. పైకప్పు మెటీరియల్ (Roofing) | 16. తాగునీటి వనరు (Water Source) | 27. ఇంటర్నెట్ (Internet) |
| 6. ఇంటి వినియోగం (Usage) | 17. నీటి లభ్యత (Availability) | 28. ల్యాప్టాప్/కంప్యూటర్ |
| 7. ఇంటి ఆకారం (Structure) | 18. విద్యుత్ వనరు (Electricity) | 29. స్మార్ట్ఫోన్స్ సంఖ్య |
| 8. కుటుంబ సభ్యులు (Members) | 19. మరుగుదొడ్డి (Toilet Facility) | 30. ద్విచక్ర వాహనాలు |
| 9. ప్రస్తుత నివాసితులు (Residents) | 20. మరుగుదొడ్డి రకం (Type) | 31. కారు/జీప్/వ్యాన్ |
| 10. ఇంటి పెద్ద పేరు (Head Name) | 21. డ్రైనేజ్ వ్యవస్థ (Drainage) | 32. ఆహార ధాన్యాలు (Cereals) |
| 11. లింగం (Gender) | 22. బాత్రూమ్ పైకప్పు (Bathroom Roof) | 33. ఫోన్ నంబర్ (Phone Number) |
SELF ENUMERATION REGISTRATION PROCESS (రిజిస్ట్రేషన్ విధానం)
1. లింక్ ఓపెన్ చేయండి (Open Link): ముందుగా అధికారిక వెబ్సైట్ https://se.census.gov.in/ ను ఓపెన్ చేయండి.
2. రాష్ట్రము & పేరు (State & Name): ముందుగా రాష్ట్రము "ఆంధ్రప్రదేశ్" ని ఎంచుకోండి. కుటుంబ పెద్ద పేరును (Family Head) నమోదు చేయండి. ఇక్కడ కుటుంబ పెద్ద అనగా కుటుంబం మొత్తంలో ఎవరైనా సరే ఉండవచ్చు (నిర్ణయాలు తీసుకునే వారు లేదా ఆదాయం గల వ్యక్తి).
3. మొబైల్ & వెరిఫికేషన్ (Mobile & Verification): మీ 10 అంకెల మొబైల్ నంబరును నమోదు చేయండి. ఈమెయిల్ ఐడి (Email ID) ఉంటే ఇవ్వండి, లేకపోతే అవసరం లేదు. అనంతరం Verify & Proceed పై క్లిక్ చేయండి.
4. భాష & ఓటీపీ (Language & OTP): తర్వాత పేజీలో ప్రశ్నలు ఏ భాషలో (English/Telugu/Others) ఉండాలో ఎంచుకోండి. మొబైల్ నంబరుకు వచ్చిన OTP ని నమోదు చేసి Verify OTP పై క్లిక్ చేయాలి.
5. లొకేషన్ (Address & Map): మీ జిల్లా, పిన్ కోడ్, ఏరియా పేరును సెట్ చేయండి. మ్యాప్లో మీ ఇంటి లొకేషన్ను కచ్చితంగా గుర్తించి సబ్మిట్ చేయండి. Confirm Location లో మీ ఇంటి Latitude & Longitude వివరాలు వస్తాయి, వాటిని సరిచూసుకోండి.
COMPLETE SURVEY QUESTIONS & OPTIONS (మొత్తం ప్రశ్నలు - సమాధానాలు)
| Question (ప్రశ్న) | Available Options (ఎంచుకోవలసిన ఆప్షన్లు) |
|---|---|
| Floor Material (నేల తయారీకి వాడిన మెటీరియల్) |
Mud (మట్టి), Wood/Bamboo, Burnt brick (ఇటుక), Stone (రాయి), Cement (సిమెంట్), Mosaic/Floor tiles. |
| Wall Material (గోడల నిర్మాణం) |
Grass/Thatch/Bamboo, Plastic/Polythene, Wood, Stone (packed/not packed), G.I./Metal sheets, Burnt brick, Concrete. |
| Roof Material (పైకప్పు మెటీరియల్) |
Grass/Mud, Plastic, Hand made tiles, Machine made tiles, Burnt brick, Stone, Slate, G.I. Sheets, Concrete. |
| Condition of House (ఇంటి పరిస్థితి) |
Good (బాగుంది), Livable (నివసించదగ్గది), Dilapidated (శిథిలావస్థ). |
| Information related to the Household (కుటుంబ వివరాలు) | |
| Head Details (కుటుంబ పెద్ద వివరాలు) |
Name of Head, Sex (Male/Female/Transgender), Category (SC/ST/Other). |
| Ownership Status (ఇంటి యాజమాన్యం) |
Owned (సొంతం), Rented (అద్దె - ఇల్లు ఉన్నా/లేకున్నా), Any other. |
| Drinking Water (తాగునీటి వనరు & లభ్యత) |
Tap water (Treated/Untreated), Well, Hand Pump, Tubewell, River/Canal, Tank/Pond, Packaged water. Availability: Within premises (ఇంటి లోపలే), Near, Away. |
| Lighting Source (విద్యుత్ వనరు) |
Electricity, Kerosene, Solar, Other oil, No lighting. |
| Latrine & Waste Water (మరుగుదొడ్డి & డ్రైనేజీ) |
Flush/Septic tank/Single Pit/Twin Pit. Waste Water: Closed drainage (మూసి ఉన్న డ్రైనేజీ), Open, No Drainage. |
| Kitchen & Fuel (వంటగది & ఇంధనం) |
Has LPG/PNG Connection (Yes/No). Fuel: Firewood, Crop residue, Cowdung cake, Coal, Kerosene, LPG/PNG, Electricity, Bio-gas, Solar. |
| Assets Possessed (కుటుంబ ఆస్తులు) | |
| Electronics & Media (ఎలక్ట్రానిక్స్) |
Radio, Television (DTH/Cable), Internet (Laptop/Mobile), Computer, Telephone/Smartphone. |
| Vehicles (వాహనాలు) |
Bicycle (సైకిల్), Scooter/Motorcycle, Car/Jeep/Van. |
| Food Habit (ఆహారపు అలవాట్లు) |
Main cereal: Rice (బియ్యం), Wheat, Jowar, Bajra, Maize. |
ముగింపు (Final Note): అన్ని వివరాలు నమోదు చేసి ఫైనల్ సబ్మిట్ చేసిన తర్వాత మీకు సెల్ఫ్ ఎన్యుమరేషన్ నెంబర్ (H-ID) వస్తుంది. ఆ నెంబర్ను స్క్రీన్ షాట్ తీసి జాగ్రత్తగా ఉంచుకోండి. మీ ఇంటికి ఎన్యుమరేటర్ వచ్చినప్పుడు ఈ నెంబర్ చెబితే, వారు మళ్ళీ మిమ్మల్ని ఏ ప్రశ్నలు అడగకుండానే ఆన్లైన్ లో మీ డేటా కన్ఫర్మ్ చేస్తారు.
IMPORTANT FACTS AND DATA SECURITY
ఈ జనగణన గురించి కొన్ని ముఖ్యమైన అంశాలు పౌరులు గమనించాలి. ప్రభుత్వం మీ డేటా భద్రతకు (Data Privacy) అత్యంత ప్రాధాన్యతనిస్తుంది. కుల గణన (Caste Census): ఈ విడతలో కేవలం గృహాలకు సంబంధించిన వివరాలు మాత్రమే సేకరిస్తారు. కుల మరియు మత వివరాలు రెండో విడతలో ఉంటాయి. గోప్యత: సెన్సస్ చట్టం ప్రకారం, మీరు ఇచ్చే సమాచారం పూర్తిగా రహస్యంగా ఉంచబడుతుంది. దీనిని ఎలాంటి పౌర లేదా క్రిమినల్ కేసుల్లో సాక్ష్యంగా వాడే అధికారం ఎవరికీ లేదు. డాక్యుమెంట్లు: అధికారులు మీ ఇంటికి వచ్చినప్పుడు ఎటువంటి ఒరిజినల్ ఐడీ కార్డులు (Original Documents) సమర్పించాల్సిన అవసరం లేదు, కేవలం మౌఖికంగా సమాచారం చెబితే సరిపోతుంది.
FREQUENTLY ASKED QUESTIONS (FAQS)
1. సెల్ఫ్ ఐడీ ఎవరికి ఇవ్వాలి?
మే నెలలో మీ ఇంటికి వచ్చే ప్రభుత్వ గణకులకు (Enumerators) ఈ ఐడీని చూపించాలి.
2. ఆన్లైన్ లో తప్పులు చేస్తే సరిదిద్దుకోవచ్చా?
అవును, గణకులు ఇంటికి వచ్చినప్పుడు వివరాలు సరిచేసుకోవచ్చు.
3. తెలంగాణలో సర్వే ఎప్పుడు ప్రారంభమవుతుంది?
తెలంగాణలో ఫీల్డ్ సర్వే మే 11 నుంచి జూన్ 9 వరకు జరుగుతుంది.
4. ఐడీ ఏ అక్షరంతో మొదలవుతుంది?
'H' అక్షరంతో ప్రారంభమయ్యే 11 అంకెల నంబర్ వస్తుంది.
5. రేషన్ కార్డు లేకపోయినా వివరాలు నమోదు చేయవచ్చా?
తప్పకుండా, జనగణనకు రేషన్ కార్డుతో సంబంధం లేదు.
6. ఒకే ఇంట్లో రెండు కుటుంబాలు ఉంటే ఎలా?
వంట గదులు వేరుగా ఉంటే వారిని వేర్వేరు కుటుంబాలుగా లెక్కిస్తారు.
7. మొబైల్ ద్వారా రిజిస్ట్రేషన్ చేయవచ్చా?
అవును, అధికారిక పోర్టల్ మొబైల్ ఫ్రెండ్లీగా రూపొందించబడింది.
8. ఈ సమాచారంతో సంక్షేమ పథకాలు ఆగిపోతాయా?
లేదు, వ్యక్తిగత డేటా పథకాల రద్దుకు వాడబడదు.
9. కులగణన ఎప్పుడు జరుగుతుంది?
వచ్చే ఏడాది జరిగే రెండో విడతలో కుల వివరాలు సేకరిస్తారు.
10. వివరాలు నమోదు చేయకపోతే ఏమవుతుంది?
ఇది పౌర బాధ్యత. వివరాలు ఇవ్వకపోతే దేశ గణాంకాల్లో మీ భాగస్వామ్యం ఉండదు.