భారతదేశ గ్రామీణ ఉపాధి రంగంలో ఒక చారిత్రాత్మక మార్పు చోటుచేసుకుంది. దశాబ్దాలుగా గ్రామీణ పేదలకు కొండంత అండగా నిలిచిన మహాత్మాగాంధీ జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ చట్టం (MGNREGA) స్థానంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం సరికొత్త విప్లవాత్మక పథకాన్ని తీసుకువచ్చింది. వికసిత భారత్-గ్యారంటీడ్ రోజ్గార్ అండ్ ఆజీవికా మిషన్-గ్రామీణ (VT-GIRAMEG) చట్టం-2025 ముసాయిదా నిబంధనలను కేంద్ర గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ అధికారికంగా విడుదల చేసింది. ఈ నూతన చట్టం ద్వారా గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఉపాధి అవకాశాలను మెరుగుపరచడమే కాకుండా, కూలీల జీవన ప్రమాణాలను పెంపొందించడానికి కేంద్రం సరికొత్త నిబంధనలను రూపొందించింది. ఈ పథకం యొక్క పూర్తి వివరాలు, అర్హతలు మరియు ముసాయిదా రూల్స్ ఈ ఆర్టికల్లో క్షుణ్ణంగా తెలుసుకుందాం.
VT-GIRAMEG Scheme Implementation Date & Objections
కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రతిష్టాత్మకంగా తీసుకువచ్చిన ఈ వీటీ-జీరామేజీ (VT-GIRAMEG) నూతన చట్టం దేశవ్యాప్తంగా జూలై 1 నుంచి అమల్లోకి రానుంది. ఈ లోపు చట్టం అమలు, పనుల పర్యవేక్షణ బాధ్యతలు, వేతనాల చెల్లింపులు మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల విధులకు సంబంధించిన ముసాయిదా నిబంధనలపై (Draft Rules) అభ్యంతరాలు లేదా సూచనలు తెలియజేయడానికి కేంద్రం గడువు విధించింది. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, గ్రామీణాభివృద్ధి నిపుణులు, స్వచ్ఛంద సంస్థలు మరియు ప్రజా ప్రతినిధులు తమ అభ్యంతరాలను జూన్ 21 లోగా కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సమర్పించాల్సి ఉంటుంది. ఈ గడువు ముగిసిన అనంతరం తుది నోటిఫికేషన్ విడుదల కానుంది.
Key Features of VT-GIRAMEG Act 2025
పాత ఉపాధి హామీ చట్టంతో పోలిస్తే ఈ కొత్త వీటీ-జీరామేజీ చట్టంలో విప్లవాత్మక మార్పులు చేశారు. అందులో ముఖ్యమైనవి ఇవే:
- పని దినాల పెంపు (Increased Working Days): గతంలో ఒక కుటుంబానికి ఏడాదికి 100 రోజులు మాత్రమే పని కల్పించేవారు. కానీ కొత్త చట్టం ప్రకారం ఏడాదిలో కల్పించాల్సిన కనీస పని దినాల సంఖ్యను 100 నుంచి 125 రోజులకు పెంచారు.
- సమయపాలన మరియు భృతి (Unemployment Allowance): గ్రామీణ కూలీలు పని కోసం దరఖాస్తు చేసుకున్న 15 రోజుల్లోగా కచ్చితంగా పని కల్పించాల్సి ఉంటుంది. ఒకవేళ నిర్ణీత సమయంలోగా ప్రభుత్వం పని కల్పించలేకపోతే, సదరు కూలీలకు నిరుద్యోగ భృతి (Unemployment Allowance) చెల్లించాలి.
- ఆలస్య రుసుము నిబంధనలు (Delay Compensation): పని కల్పించడం ఆలస్యమైన మొదటి 30 రోజుల్లో.. రోజువారీగా కనీసం పావు వంతు (25%) వేతనం భృతిగా ఇవ్వాలి. ఆ తర్వాత కూడా పని కల్పించలేకపోతే సగం (50%) వేతనాన్ని ఉపాధి భృతి కింద కూలీల ఖాతాల్లో జమ చేయాలని ముసాయిదా రూల్స్ స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
Administrative Structure and Monitoring Council
ఈ ప్రతిష్టాత్మక చట్టాన్ని పారదర్శకంగా మరియు సమర్థవంతంగా అమలు చేయడానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం ఒక వ్యవస్థీకృత పరిపాలనా నిర్మాణాన్ని (Administrative Structure) ఏర్పాటు చేస్తోంది. కేంద్ర స్థాయిలో ఒక స్థిరమైన కమిటీ (Standing Committee) ఏర్పాటు కానుంది. ఈ కమిటీలో కేంద్ర గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ ప్రతినిధులు, నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) సభ్యులు, కేంద్ర మంత్రులు మరియు వివిధ రాష్ట్రాల ప్రతినిధులు సభ్యులుగా వ్యవహరిస్తారు. దీనితో పాటు, కేంద్రంలోనే "సంఘట్ గ్రామీణ్ రోజ్గార్ గ్యారంటీ కౌన్సిల్" (Sanghat Gramin Rozgar Guarantee Council) పనులను నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తుంది మరియు చట్టం అమలు తీరును ఎప్పటికప్పుడు మదింపు (Evaluation) చేస్తుంది.
ప్రస్తుతం పాత ఉపాధి హామీ పథకంలో ఉన్న జాబ్ కార్డులు (Job Cards) కలిగిన వారందరినీ ఆటోమేటిక్గా కొత్త చట్టం పరిధిలోకి గుర్తిస్తారు. కొత్త వీటీ-జీరామేజీ స్మార్ట్ కార్డులు లేదా నూతన గుర్తింపు పత్రాలు వచ్చే వరకు పాత ఉపాధి హామీ కార్డులే చెల్లుబాటు అవుతాయని కేంద్రం స్పష్టం చేసింది. దీనివల్ల బదిలీ ప్రక్రియలో కూలీలకు ఎలాంటి ఇబ్బందులు తలెత్తవు.
VT-GIRAMEG Scheme Comparison & Complete Details Table
గ్రామీణ కూలీల అవగాహన కొరకు పాత ఉపాధి హామీ చట్టానికి మరియు కొత్తగా రాబోతున్న వీటీ-జీరామేజీ (VT-GIRAMEG) చట్టానికి గల ముఖ్యమైన తేడాలు, నిబంధనల వివరాలు క్రింది పట్టికలో పొందుపరచడమైనది.
| అంశం (Parameter) | పాత చట్టం (MGNREGA) | కొత్త చట్టం (VT-GIRAMEG) |
|---|---|---|
| కనీస పని దినాలు (Working Days) | ఏడాదికి 100 రోజులు | ఏడాదికి 125 రోజులు |
| పని కల్పన గడువు (Time Limit) | దరఖాస్తు చేసిన 15 రోజుల్లోగా | దరఖాస్తు చేసిన 15 రోజుల్లోగా (కఠిన అమలు) |
| తొలి 30 రోజుల ఆలస్య భృతి (Delay Allowance) | నిబంధనల ప్రకారం స్వల్పం | రోజువారీ వేతనంలో కనీసం 25% (పావు వంతు) |
| 30 రోజుల తర్వాతి భృతి (Extended Allowance) | రాష్ట్రాల బడ్జెట్ ఆధారంగా | రోజువారీ వేతనంలో కనీసం 50% (సగం వేతనం) |
| పర్యవేక్షణ సంస్థ (Monitoring Body) | కేంద్ర/రాష్ట్ర కౌన్సిళ్లు | సంఘట్ గ్రామీణ్ రోజ్గార్ గ్యారంటీ కౌన్సిల్ |
| అమల్లోకి వచ్చే తేదీ (Implementation Date) | ప్రస్తుతం చలామణిలో ఉంది | 2026 జూలై 1 నుండి దేశవ్యాప్తంగా |
| కార్డుల చెల్లుబాటు (Job Card Validity) | పాత కార్డులు | కొత్త వ్యవస్థ మారే వరకు పాత కార్డులే చెల్లుతాయి |
Role of State Governments and Stakeholders
ఈ కొత్త వికసిత భారత్-గ్యారంటీడ్ రోజ్గార్ అండ్ ఆజీవికా మిషన్-గ్రామీణ చట్టం విజయవంతం కావడంలో రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల పాత్ర అత్యంత కీలకం కానుంది. క్షేత్రస్థాయిలో పనుల గుర్తింపు, గ్రామ సభల ద్వారా ప్రణాళికల రూపకల్పన, సోషల్ ఆడిట్ నిర్వహణ వంటి బాధ్యతలను రాష్ట్రాలు మరింత పారదర్శకంగా నిర్వహించాల్సి ఉంటుంది. కేంద్రం విడుదల చేసిన ఈ ముసాయిదా నిబంధనలపై రాష్ట్రాలు తమ భౌగోళిక, ఆర్థిక పరిస్థితులకు అనుగుణంగా మార్పులు చేర్పులు కోరవచ్చు. వ్యవసాయ రంగ నిపుణులు మరియు ప్రజా సంఘాలు కూడా కూలీల ప్రయోజనార్థం తమ గళాన్ని వినిపించడానికి జూన్ 21 వరకు లభించిన ఈ అవకాశం ఎంతో ఉత్తమమైనదిగా భావిస్తున్నారు.
Frequently Asked Questions (FAQs)
Q1: వీటీ-జీరామేజీ (VT-GIRAMEG) అంటే ఏమిటి?
A1: ఇది మహాత్మాగాంధీ జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ చట్టం (MGNREGA) స్థానంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టిన నూతన గ్రామీణ ఉపాధి పథకం.
Q2: ఈ కొత్త చట్టం ఎప్పటి నుండి అమల్లోకి వస్తుంది?
A2: ఈ చట్టం దేశవ్యాప్తంగా జూలై 1 నుండి అధికారికంగా అమలు కానుంది.
Q3: ఈ పథకం కింద ఏడాదికి ఎన్ని రోజుల పని కల్పిస్తారు?
A3: కొత్త నిబంధనల ప్రకారం ప్రతి అర్హత కలిగిన కుటుంబానికి ఏడాదికి 125 రోజుల పని కల్పిస్తారు (పాత పథకంలో ఇది 100 రోజులుగా ఉండేది).
Q4: దరఖాస్తు చేసుకున్న ఎన్ని రోజుల్లోగా పని కల్పించాలి?
A4: కూలీలు పని కోసం దరఖాస్తు చేసుకున్న 15 రోజుల్లోగా కచ్చితంగా పని కల్పించాల్సి ఉంటుంది.
Q5: సకాలంలో పని కల్పించకపోతే నిరుద్యోగ భృతి ఎంత ఇస్తారు?
A5: తొలి 30 రోజులు ఆలస్యమైతే రోజువారీ వేతనంలో పావు వంతు (25%), ఆ తర్వాత కూడా ఆలస్యమైతే సగం వేతనం (50%) నిరుద్యోగ భృతిగా చెల్లిస్తారు.
Q6: ముసాయిదా నిబంధనలపై అభ్యంతరాలు తెలపడానికి ఆఖరి తేదీ ఎప్పుడు?
A6: రాష్ట్రాలు, నిపుణులు మరియు ప్రజలు తమ అభ్యంతరాలను జూన్ 21 లోగా కేంద్రానికి సమర్పించాల్సి ఉంటుంది.
Q7: మా పాత ఉపాధి హామీ జాబ్ కార్డులు రద్దవుతాయా?
A7: లేదు, పాత ఉపాధి హామీ కార్డులు కలిగిన వారందరినీ ఆటోమేటిక్గా కొత్త చట్టంలో గుర్తిస్తారు. నూతన కార్డులు వచ్చే వరకు పాత కార్డులే చెల్లుబాటు అవుతాయి.
Q8: కేంద్ర స్థాయిలో ఈ పథకాన్ని పర్యవేక్షించే కౌన్సిల్ పేరేమిటి?
A8: కేంద్రంలో "సంఘట్ గ్రామీణ్ రోజ్గార్ గ్యారంటీ కౌన్సిల్" (Sanghat Gramin Rozgar Guarantee Council) ఈ పథకం అమలును పర్యవేక్షిస్తుంది.
Q9: వీటీ-జీరామేజీ కేంద్ర కమిటీలో ఎవరెవరు సభ్యులుగా ఉంటారు?
A9: కేంద్ర గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ, నీతి ఆయోగ్ ప్రతినిధులు, కేంద్ర మంత్రులు మరియు రాష్ట్రాల ప్రతినిధులు ఈ కమిటీలో సభ్యులుగా ఉంటారు.
Q10: ఈ నూతన చట్టం యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశం ఏమిటి?
A10: వికసిత భారత్ లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో గ్యారంటీడ్ ఉపాధి మరియు స్థిరమైన జీవనోపాధి కల్పించడం దీని ముఖ్య ఉద్దేశం.
Banjaru bumula devolopement raalu.yeradam saravanthamaiana.mattiparachadam.agree culture works ku ansandhanamcheyyadam.
ReplyDelete