భారతదేశంలో విదేశీ ప్రయాణాలకు అత్యంత కీలకమైన పత్రం పాస్పోర్ట్ (Passport). అయితే, చాలా మంది తమ పాస్పోర్ట్లను జాగ్రత్తగా భద్రపరచుకోవడంలో అశ్రద్ధ వహిస్తుంటారు. ఒకవేళ మీ పాస్పోర్ట్ పోగొట్టుకుంటే (Lost Passport) కంగారు పడాల్సిన అవసరం లేదు. పాత పాస్పోర్ట్ జిరాక్స్ కాపీ లేకపోయినా, కేవలం మీ పేరు మరియు చిరునామా వివరాలతో తిరిగి కొత్త పాస్పోర్ట్ పొందే వెసులుబాటును ప్రాంతీయ పాస్పోర్ట్ కార్యాలయం (Regional Passport Office) కల్పిస్తోంది. దీనికి సంబంధించిన పూర్తి ప్రక్రియ మరియు ఫీజు వివరాలను ఈ కథనంలో తెలుసుకుందాం.
LOST PASSPORT RECOVERY PROCESS
చాలా సందర్భాలలో పాత పాస్పోర్ట్ గడువు ముగిసిన తర్వాత (Expired Passport), కొత్తది తీసుకోవచ్చు కదా అని ప్రజలు భావిస్తారు. కానీ, నిబంధనల ప్రకారం పాత పాస్పోర్ట్ వివరాలను దరఖాస్తులో తప్పనిసరిగా పేర్కొనాలి. ఒకవేళ మీ దగ్గర పాత నంబర్ లేకపోతే, వెంటనే మీ పరిధిలోని ప్రాంతీయ పాస్పోర్ట్ కార్యాలయాన్ని (RPO) సంప్రదించాలి. అక్కడ మీ పేరు, తండ్రి పేరు, మరియు పుట్టిన తేదీ వివరాలను అందిస్తే అధికారులు మీ పాత పాస్పోర్ట్ నంబర్ను ట్రేస్ చేసి అందిస్తారు.
పాస్పోర్ట్ పోయినప్పుడు మొదటగా చేయాల్సిన పని పోలీసులకు ఫిర్యాదు చేయడం. మీ సేవా కేంద్రం (Meeseva) ద్వారా రూ.1080 ఫీజు చెల్లించి "డాక్యుమెంట్ లాస్ట్" (Document Lost) కింద ఫిర్యాదు చేయాలి. ఈ ఫిర్యాదు సంబంధిత పోలీస్ స్టేషన్కు వెళ్తుంది. పోలీసులు విచారణ పూర్తి చేసిన తర్వాత మీకు ఆన్లైన్లో కన్ఫర్మేషన్ మెసేజ్ వస్తుంది.
FEE STRUCTURE AND REISSUE DETAILS
పోలీసుల నుంచి ధృవీకరణ పత్రం (Lost Certificate) వచ్చిన తర్వాత, మీరు అధికారిక వెబ్సైట్ ద్వారా రీ-ఇష్యూ (Passport Reissue) కోసం దరఖాస్తు చేసుకోవాలి. సాధారణ కేటగిరీ కింద 36 పేజీల బుక్లెట్ కోసం ఒక ధర, 60 పేజీల కోసం మరో ధర ఉంటుంది.
| పాస్పోర్ట్ రకం (Type) | పేజీలు (Pages) | సాధారణ ఫీజు (Normal Fee) | తత్కాల్ ఫీజు (Tatkal Fee) |
|---|---|---|---|
| అడల్ట్ (Adult - 10 Years) | 36 Pages | ₹ 1,500 | ₹ 3,500 |
| అడల్ట్ (Adult - 10 Years) | 60 Pages | ₹ 2,000 | ₹ 4,000 |
| పోలీస్ రిపోర్ట్ (Meeseva) | - | ₹ 1,080 | - |
STEP-BY-STEP APPLICATION GUIDE
1. అధికారిక వెబ్సైట్ www.passportindia.gov.in లో రిజిస్టర్ అవ్వండి.
2. "Apply for Fresh Passport/Re-issue of Passport" ఆప్షన్ ఎంచుకోండి.
3. మీ వ్యక్తిగత వివరాలు మరియు పోయిన పాస్పోర్ట్ వివరాలు నమోదు చేయండి.
4. ఆన్లైన్ పేమెంట్ పూర్తి చేసి అపాయింట్మెంట్ స్లాట్ (Slot Booking) బుక్ చేసుకోండి.
5. అప్లికేషన్ రిఫరెన్స్ నంబర్ (ARN) ప్రింట్ తీసుకుని, ఒరిజినల్ ఆధార్ కార్డ్ మరియు పోలీస్ సర్టిఫికెట్తో పాస్పోర్ట్ సేవా కేంద్రానికి (PSK) వెళ్లండి.
FREQUENTLY ASKED QUESTIONS (FAQS)
1. నా పాస్పోర్ట్ నంబర్ తెలియదు, ఏం చేయాలి?
మీ దగ్గరిలోని RPO ని సంప్రదించి మీ వివరాలు చెబితే వారు నంబర్ ఇస్తారు.
2. తత్కాల్లో పాస్పోర్ట్ పొందవచ్చా?
అవును, అదనపు ఫీజు చెల్లించి తత్కాల్ (Tatkal) పద్ధతిలో వేగంగా పొందవచ్చు.
3. మీ సేవలో ఎంత చెల్లించాలి?
పోలీస్ కంప్లైంట్ మరియు సర్టిఫికెట్ కోసం రూ. 1080 చెల్లించాలి.
4. పాస్పోర్ట్ పోయినప్పుడు FIR తప్పనిసరిగా ఉండాలా?
అవును, పోలీస్ వెరిఫికేషన్ రిపోర్ట్ లేదా లాస్ట్ సర్టిఫికెట్ తప్పనిసరి.
5. కొత్త పాస్పోర్ట్ రావడానికి ఎన్ని రోజులు పడుతుంది?
సాధారణ పద్ధతిలో 15-30 రోజులు, తత్కాల్లో 3-7 రోజులు పడుతుంది.
6. ఆన్లైన్ ఫీజు ఎంత?
36 పేజీలకు రూ. 1500, 60 పేజీలకు రూ. 2000 (Normal).
7. ఏ డాక్యుమెంట్లు అవసరం?
ఆధార్ కార్డ్, అడ్రస్ ప్రూఫ్, పోలీస్ సర్టిఫికెట్ మరియు పాత పాస్పోర్ట్ కాపీ (ఉంటే).
8. పాత పాస్పోర్ట్ ఎక్స్పైర్ అయినా రీ-ఇష్యూ చేయాలా?
అవును, మీ దగ్గర పాతది లేకపోతే అది రీ-ఇష్యూ కిందకే వస్తుంది.
9. తత్కాల్ ఫీజు రీఫండ్ అవుతుందా?
లేదు, ఒకసారి చెల్లించిన ఫీజు రీఫండ్ చేయబడదు.
10. అపాయింట్మెంట్ ఎన్నిసార్లు మార్చుకోవచ్చు?
ఒక అప్లికేషన్ పై గరిష్టంగా 3 సార్లు స్లాట్ రీ-షెడ్యూల్ చేసుకోవచ్చు.